Shkruan First Hello World
Në fund, çdo pushtet i gjatë përballet me një pyetje të thjeshtë: çfarë la pas?
Për Edi Ramën, përgjigjja po bëhet gjithnjë e më e rëndë. Jo muze propagande. Jo fasada betoni. Jo fjalime të gjata me batuta të lodhura. Por një bilanc i errët: institucione të kapura, korrupsion i shtrirë nga bashkitë deri në qeveri, ministra e ish-ministra nën hetim apo të dënuar, kryebashkiakë të arratisur, të arrestuar ose të rrëzuar nga skandale, dhe një shtet që në vend të qytetarit ka mbrojtur klientin, oligarkun dhe pushtetin.
Edi Rama erdhi si piktor i “rilindjes”. Po largohet si arkitekt i kalbëzimit institucional.
Nga Bashkia e Tiranës te Kryeministria, modeli mbeti i njëjtë: shumë dekor, pak llogari; shumë fasadë, pak drejtësi; shumë propagandë, pak shtet. Shqipëria nuk u qeveris si republikë qytetarësh, por si pronë politike ku tenderat, lejet, kullat, portet, aeroportet, zonat e mbrojtura dhe pasuritë publike u trajtuan sikur të ishin mall privat i një rrethi të ngushtë njerëzish pranë pushtetit.
Sot nuk është më thjesht krizë politike. Është krizë morale.
Sepse një vend nuk rrëzohet vetëm kur bien ndërtesat, rrugët apo qeveritë. Një vend rrëzohet kur qytetari pushon së besuari se drejtësia është e barabartë për të gjithë. Kur një pensionist paguan faturën deri në qindarkën e fundit, ndërsa njerëz të pushtetit përmenden në miliona euro. Kur një familje e zakonshme nuk merr dot një dokument pa sorollatje, ndërsa projektet e mëdha kalojnë me shpejtësi marramendëse. Kur policia është e fortë me qytetarin dhe e verbër përballë të fuqishmit.
Kjo është trashëgimia reale e qeverisjes Rama.
Një pushtet që e nisi me premtimin për të luftuar korrupsionin, por përfundoi i rrethuar nga korrupsioni. Një qeveri që foli për drejtësi, por prodhoi ministra, zëvendësministra, kryebashkiakë dhe funksionarë të lartë të kapur nga skandale. Një administratë që u mbush me militantë, patronazhistë dhe klientë politikë, ndërsa të rinjtë u larguan nga vendi me mijëra, jo se nuk e donin Shqipërinë, por sepse Shqipëria e pushtetit nuk i donte ata.
Rama do të mbahet mend si njeriu që e ktheu politikën në teatër personal dhe shtetin në skenë propagande. Çdo kritik u shpall armik. Çdo protestë u përbuz. Çdo pyetje u kthye në batutë. Çdo skandal u mbulua me një tjetër shfaqje televizive.
Por propaganda ka një kufi. Dhe ai kufi është realiteti.
Realiteti është se Shqipëria nuk ka nevojë për një tjetër fjalim. Ka nevojë për llogaridhënie. Nuk ka nevojë për një tjetër fasadë. Ka nevojë për drejtësi. Nuk ka nevojë për një kryeministër që fyen qytetarët, gazetarët, protestuesit apo këdo që kërkon përgjigje. Ka nevojë për një qeveri që jep llogari para popullit.
Kur akuzat për para droge, korrupsion, pastrim parash, kapje të ekonomisë dhe lidhje me krimin organizuar bëhen pjesë e debatit publik ndërkombëtar, një kryeministër serioz nuk fshihet pas ironisë. Ai përgjigjet me dokumente, me transparencë, me hetim dhe me dorëheqje politike nëse pushteti i tij është kthyer në pengesë për të vërtetën.
Sepse problemi nuk është vetëm Edi Rama si individ. Problemi është modeli që ai ndërtoi: një model ku pushteti nuk qeveris, por kontrollon; ku shteti nuk shërben, por ndëshkon; ku drejtësia nuk vepron me shpejtësi ndaj të fuqishmëve, por zvarritet derisa skandali harrohet.
Kjo është arsyeja pse kërkesa për drejtësi nuk është hakmarrje. Është nevojë kombëtare.
Drejtësi për pronën publike.
Drejtësi për qytetarët e grabitur nga korrupsioni.
Drejtësi për taksat e shpërdoruara.
Drejtësi për bashkitë e kthyera në fole interesash.
Drejtësi për çdo ministër, kryebashkiak, drejtor, biznesmen apo ndërmjetës që ka përdorur shtetin si bankomat privat.
Rënia e Edi Ramës nuk do të jetë vetëm rënie e një kryeministri. Do të jetë rënia e një sistemi arrogance që mendoi se mund ta lodhte Shqipërinë, ta trembte, ta blinte ose ta shpërngulte.
Por një popull nuk mund të mbahet pafund në heshtje.
Sot Shqipëria nuk kërkon më kozmetikë politike. Kërkon qeveri tranzitore, hetim të plotë, zgjedhje të lira, institucione të pastruara dhe një ndarje të qartë nga modeli i vjetër i korrupsionit. Kërkon një shtet ku kryeministri nuk është mbi qytetarin, ku ministri nuk është mbi ligjin, ku kryebashkiaku nuk është pronar qyteti dhe ku drejtësia nuk matet me mbiemër, parti apo pasuri.
Edi Rama mund të vazhdojë të flasë për armiq, komplote dhe sukses imagjinar. Por historia nuk shkruhet me regji televizive. Historia shkruhet me bilanc.
Dhe bilanci i tij është i rëndë.
Një vend i boshatisur.
Një ekonomi e kapur.
Një administratë e politizuar.
Një drejtësi e vënë në provë.
Një shoqëri e lodhur nga arroganca.
Një pushtet që nuk di të largohet me dinjitet.
Prandaj sot fjala nuk është më reformë. Fjala është drejtësi.
Drejtësi tani. Llogaridhënie tani. Dorëheqje tani. Shqipëria nuk është pronë private e asnjë kryeministri. Shiko më pak.
